فایلی را از هارد اکسترنال پاک میکنید ولی پاک نمیشود، پیغام «Access Denied» یا «The disk is write-protected» میگیرید، یا بعد از حذف، فایل دوباره سر جایش برمیگردد؟ این مشکل گاهی یک تنظیم ساده است و گاهی نشانهٔ خرابی هارد. این راهنما کمک میکند تفاوت این دو را تشخیص دهید و راهحلی را انتخاب کنید که اطلاعات را در خطر نیندازد.
جواب کوتاه: چرا فایل از هارد اکسترنال پاک نمیشود؟
رایجترین علتها اینها هستند: فایل در حال استفادهٔ یک برنامه است، مجوز دسترسی ندارید، هارد یا فایل فقطخواندنی است (مثلاً هارد NTFS روی مک)، یا فایلسیستم آسیب دیده است. اما اگر هیچ فایلی پاک یا ذخیره نمیشود و هارد کند است یا خطای کپی میدهد، احتمالاً خود هارد در حال خرابی است؛ در این حالت پاک کردن فایل را کنار بگذارید و فوراً از اطلاعات مهم نسخهٔ پشتیبان بگیرید.
هشدار
وقتی هارد خودش را فقطخواندنی میکند، معمولاً دارد از اطلاعات محافظت میکند. اجرای chkdsk، فرمت یا ابزارهای «رفع Write Protect» در این حالت میتواند اطلاعات را از بین ببرد.
علتهای رایج و راهحل هر کدام
۱. فایل در حال استفادهٔ یک برنامه است
اگر ویندوز پیغام «The action can't be completed because the file is open in another program» میدهد، یک برنامه، پیشنمایش فایل یا آنتیویروس آن را باز نگه داشته است. برنامههای باز را ببندید، پنجرهٔ پیشنمایش File Explorer را خاموش کنید یا یک بار سیستم را ریاستارت کنید.
۲. مجوز دسترسی (Access Denied)
فایلهایی که روی سیستم دیگری ساخته شدهاند، گاهی مالکیتی دارند که حساب کاربری فعلی شما اجازهٔ حذفشان را ندارد. در این حالت از بخش Security در Properties فایل، مجوز یا مالکیت را بررسی کنید. این کار برای هارد سالم مشکلی ندارد، اما روی هارد مشکوک به خرابی انجامش ندهید.
۳. حالت فقطخواندنی (Read-only)
- ویژگی Read-only فایل یا پوشه: در Properties تیک Read-only را بردارید.
- هارد NTFS روی مک: مک بهصورت پیشفرض هاردهای NTFS را فقط میخواند و اجازهٔ حذف یا نوشتن نمیدهد. این خرابی نیست؛ برای استفادهٔ مشترک، فرمت exFAT مناسبتر است. قبل از تغییر فرمت، حتماً از همهٔ اطلاعات کپی بگیرید.
- حالت فقطخواندنی دیسک در ویندوز: گاهی ویژگی read-only روی کل دیسک فعال شده است؛ تغییر آن فقط وقتی امن است که هارد سالم باشد.
۴. آسیب فایلسیستم
قطع برق یا جدا کردن ناگهانی هارد میتواند ساختار فایلسیستم را خراب کند. نشانهها: فایلها یا پوشههایی با نام ناخوانا، فایلهایی با حجم عجیب، یا فایلی که بعد از حذف دوباره ظاهر میشود. در این حالت هم اول نسخهٔ پشتیبان بگیرید؛ تعمیر فایلسیستم روی دیسک مینویسد و اگر اشتباه پیش برود، بخشی از اطلاعات از دست میرود.
۵. خرابی خود هارد
بسیاری از هاردها وقتی تعداد خطاهای داخلی از حدی بیشتر شود، نوشتن را متوقف میکنند و فقط اجازهٔ خواندن میدهند. این وضعیت معمولاً با کندی، هنگ، خطای CRC یا صدای غیرعادی همراه است. برای شناخت این نشانهها راهنمای نشانههای خرابی هارد؛ از کجا بفهمیم هارد خراب شده است؟ را بخوانید.
قبل از هر کاری: هارد سالم است یا در حال خرابی؟
- احتمالاً نرمافزاری: فقط یک یا چند فایل خاص پاک نمیشوند، هارد سریع است، صدای غیرعادی ندارد و کپی فایلها بدون خطا انجام میشود.
- احتمالاً خرابی هارد: هیچ فایلی پاک یا ذخیره نمیشود، هارد کند است یا هنگ میکند، هنگام کپی خطا میگیرید، یا هارد صدای تیک و کلیک میدهد.
نکته
اگر در تشخیص تردید دارید، فرض را بر خرابی بگذارید. کپی گرفتن از اطلاعات مهم در هر دو حالت کار درستی است؛ اما تعمیر و فرمت فقط در حالت اول.
چه کارهایی را انجام ندهیم؟
- ابزارها یا دستورهای «رفع Write Protect» را روی هاردی که اطلاعات مهم دارد اجرا نکنید.
- chkdsk یا Repair را قبل از گرفتن نسخهٔ پشتیبان اجرا نکنید.
- هارد را فرمت نکنید تا مشکل حل شود.
- اگر هارد کند است یا صدا میدهد، کپی کل هارد را یکجا شروع نکنید؛ اول مهمترین فایلها.
- هارد را بارها جدا و وصل نکنید.
اگر هارد در حال خرابی است
هدف را از «پاک کردن فایل» به «حفظ اطلاعات» تغییر دهید. اگر هارد هنوز فایلها را میخواند، مهمترینها را به ترتیب اهمیت کپی کنید. اگر کپی گیر میکند یا هارد صدا میدهد، متوقف شوید و هارد را برای بررسی تخصصی بفرستید؛ در آزمایشگاه ابتدا یک کپی کامل و کنترلشده از دیسک گرفته میشود و اطلاعات از روی آن کپی بازیابی میشود.
برای آشنایی بیشتر، صفحهٔ بازیابی تخصصی اطلاعات و راهنماهای هارد اکسترنال کار نمیکند و هارد روشن میشود ولی اطلاعات باز نمیشود را ببینید.
جمعبندی
پاک نشدن فایل از هارد اکسترنال در بیشتر موارد به یک برنامهٔ باز، مجوز دسترسی یا حالت فقطخواندنی برمیگردد و ساده حل میشود. اما اگر هیچ فایلی پاک یا ذخیره نمیشود و نشانههای خرابی هم دارید، هارد احتمالاً خودش را قفل کرده است؛ در این حالت از اطلاعات نسخهٔ پشتیبان بگیرید و از تعمیر و فرمت خودداری کنید.
هارد اکسترنال شما قفل شده یا فقطخواندنی است؟ درخواست بررسی ثبت کنید.
ثبت درخواست بازیابی اطلاعات
